YURTDIŞINDA BOŞANMA, TÜRKİYE’DE TANIMA TENFİZ
Yurtdışında, Yetkili Aile Mahkemesi tarafından verilmiş olan boşanma kararı ile boşanılmış olsa da, boşanma kararının Türkiye’de de geçerli olması için Türkiye’de tanıma ve tenfiz davası açılması gereklidir.
Aksi halde taraflar Türkiye’de boşanmış sayılmazlar. Bu durumda; yurtdışında boşanmış olan kişiler Türkiye’de halen evli görünecek ve evlilikten dolayı tüm haklar (örneğin mirasçılık hakkı) devam edecektir. Yine Türkiye’de halen evli görünen tarafların tekrardan evlenmesi mümkün olmayacaktır. Yurtdışında boşanmış olan Türk vatandaşı, daha sonra vatandaşlık değiştirse bile, Türkiye’de evli göründüğü için ileride (örneğin bir Türk Vatandaşı ile evlilik düşünüldüğünde) sorunlar çıkabilecektir.
Yurtdışında zaten boşandım, tanıma ve tenfiz ne demektir?
Yurtdışında boşanmış olsanız da, bu karar Türk mahkemesi tarafından tanınmadıkça Türkiye’de geçerli olmaz. Tanıma Davası ; Yabancı Mahkeme tarafından verilmiş olan kararın (örneğin boşanma) Türkiye’de tanınarak boşanma kararının nüfusa işlenmesi olarak tarif edilebilir. Tenfiz Davası; Yabancı Mahkeme tarafından verilmiş olan kararın (örneğin boşanma ve nafaka) boşanmaya ilişkin kısmı sadece nüfusa işlenirken, nafaka ödenmesine ilişkin kısmının tenfiz edilmesi ve icra edilmesi olarak tarif edilebilir.
Özetle ; Tanıma yabancı bir mahkeme ilamının diğer ülkedeki kanunların içerdiği koşullara uygunluğunun tespiti iken , tenfiz ise bu koşullara uygun olan ve Türkiye’de tanınmış olan yabancı mahkeme ilamının icrasına karar verilmesidir. Yani bir yurtdışında Yerel Aile Mahkemesi ilamının tenfizine karar verilmesi demek , aynı zamanda bu ilamdaki hükmün kanuni açıdan varlığı ve kesinliğinin de tanınması demektir.
Yurtdışında boşandım, tanıma tenfiz davasını ne zaman açmam gerekir?
Yurtdışında Yerel Aile Mahkemesi tarafından verilmiş boşanma kararını Türk Mahkemelerinde tanıtmak için konulmuş bir süre kısıtlaması olmamakla beraber, boşanma kararının tanıtılmamasından kaynaklanacak sorunlar doğacaktır. Bunlara örnek vermek gerekirse,
- Türkiye’de taraflar halen evli görüneceğinden, eşlerden birisi öldüğü takdirde, diğer eş onun mirasından pay sahibi olabilecektir.
- Yurtdışında verilen boşanma kararının üzerinden yıllar geçmesi, ileride açılacak Boşanma tanıma davasında, karşı tarafın tebligat adresini değiştirmesi neticesini doğurabilir. Boşanma tanıma ve tenfiz davalarında, karşı tarafa tebligat yapılması zorunlu olduğundan, bu dava çok uzayacak, hatta tebligat yapılamaz ise sonuçlanmayacaktır.
Boşanma tanıma tenfiz dilekçesi ve Yetkili Mahkeme neresidir?
Yurtdışında Yerel Aile Mahkemesi tarafından verilen boşanma kararının Türk Mahkemeleri tarafından tanınması ve tenfizi için açılacak davada yetkili Mahkeme, davalı tarafın Türkiye’deki ikametgahı mahkemesidir. Davalı tarafın Türkiye’de ikametgahı bulunmuyor ise, sakini olduğu yerin mahkemesi yetkilidir. Bu da yok ise Boşanma tanıma tenfiz davası için, Ankara, İstanbul, İzmir mahkemeleri yetkilidir. Tanıma ve tenfiz davasının hasımsız (davalı gösterilmeksizin) açıldığı durumlar doğru değildir. Davanın Yurdışında Yerel Mahkeme tarafından verilen boşanma kararındaki karşı taraf davalı gösterilerek açılması gereklidir.
Yine bu davalarda kesin yetki kuralı yoktur. Tarafların davayı açtıktan sontra yetki itirazı olmadığı taktirde açılan Mahkemede karara bağlanması da söz konusudur.
Tanıma tenfiz davası için benim veya eski eşimin Türkiye’ye gelmesi gerekli midir ?
Yurtdışında , Yerel Aile Mahkemesinden almış olduğunuz boşanma kararının Türkiye’de tanınması ve tenfizi için, Türkiye’de bulunan bir Avukata vekaletname verdiğiniz takdirde, dava için Türkiye’ye gitmeniz gerekli değildir. Boşanma kararının Türkiye’de tanınması için eski (davalı) eşin duruşmaya gelmesi gerekli değildir. Fakat davalı eşe Türk Mahkemesi tarafından çıkarılacak tebligatın kendisine ulaşması gerekmektedir. Davalı eşe tebligat ulaşmadan tanıma kararı verilmesi mümkün değildir. Bu konuda en doğru ve en hızlı çözüm her iki tarafın Türkiye’de birer Avukat’a vekalet vermesi olacaktır.
Tanıma tenfiz davası için gerekli belgeler nelerdir?
Boşanma kararının Türkiye’de tanınması ve tenfizi için gerekli belgeler;
- İngiltere Mahkemesi tarafından verilen boşanma kararının aslı veya tasdikli sureti,
Boşanma kararının kesinleşmiş olduğuna dair şerh. Örnek : Taraflar bu mahkeme kararına …… gün içerisinde itiraz etmediği için boşanma kararı ………….. tarihinde kesinleşmiştir. Şeklinde (kesinleşme şerhi karar aslı üzerinde yer alabilir veya ayrı bir evrak olarak düzenlenmiş olabilir.) Yurtdışında verilmiş olan boşanma kararına itiraz edilmişse, temyiz vb. üst mahkeme tarafından inceleniyorsa karar kesinleşmemiş olduğundan tanıma mümkün olmaz.
Boşanma kararının aslı üzerine alınacak APOSTİL şerhi (genelde mahkeme kararının arka sayfasına yapılır.) Normal şartlarda kesinleşme şerhi mahkeme kararının üzerine bir damga şeklinde vurulduğundan, alınacak apostil hem boşanma kararını hem de kesinleşme şerhini kapsar. Fakat kesinleşme şerhi ayrı bir belge olarak verilmiş ise bu belgenin arkasına da Apostil şerhi alınması gereklidir.
- Boşanma kararının, kesinleşme şerhinin ve apostil şerhinin, yeminli tercüman tarafından Türkçe’ye tercüme edilmiş olması,
Türkçe’ye tercüme yapıldıktan sonra resmi kurumlar (Noter veya Konsolosluk) tarafından tasdik edilmiş olması,
- Pasaport ve nüfus cüzdan fotokopisi,
Türkiye’de tanıma davası için avukata vereceğiniz noter tasdikli veya konsolosluktan resimli boşanma vekaletnamesi (Yurtdışında verilmiş boşanma kararına ilişkin tanıma ve tenfiz ibaresi mutlaka vekaletnamede bulunmalıdır.)
Boşanma tanıma tenfiz davası ne kadar sürer?
Boşanma kararının Türkiye’de tanınması tarafların ulaşılabilirliğine bağlıdır. Eğer her iki tarafında avukatı duruşmada hazır ise tanıma tek celsede gerçekleşecektir. Aksi takdirde davalı eş yurtdışında ise yurtdışına tebligat yapılması gerekecektir. Davalı eş itirazda bulunmazsa yine tanıma gerçekleşir.